عوارض دیابت

دسته بندی :

درمان دیابت

تمام عوارض دیابت را بشناسید


“عوارض دیابت” اولین واژه ای است که ذهن بسیاری از بیماران دیابت را مشغول خود می کند، بیماری های چشمی، کلیوی، عصبی، پوستی و … از جمله عوارض شایع در دیابت هستند. در این مقاله بیشتر در مورد اینکه اگر دیابت خود را کنترل نکنیم بر کدامیک از ارگان های ما تاثیر می گذارد صحبت خواهیم کرد دیابت مانند فشارخون در صورت عدم کنترل دقیق؛ تقریباً بر همه ارگان های اصلی بدن تاثیر می گذارد.

تمام عوارض دیابت را بشناسید


عوارض حاد دیابت:

بالا رفتن بیش از حد قندخون و علائم ناشی از آن مثل افت شدید فشارخون، گیجی، منگی، تشنگی زیاد همچنین عوارض ناشی از سوخته شدن چربی ها به جای قند که باعث تولید اسید زیاد در بدن شده و متابولیسم بدن را مختل می کند.برای فهم بهتر این مطلب به شرح دو حالت می پردازیم که هر دو از عوارض حاد دیابت هستند اما اولی در دیابت نوع۱ و دومی در دیابت نوع۲ بوجود می آید…

عوارض دیابت
عارضه حاد در دیابت نوع ۱ :

کودکی را در نظر بگیرید که یک بیمار شناخته شده دیابت است و تحت نظر پزشک به طور مرتب انسولین خود را استفاده می کند ، زمانی ، مادر متوجه می شود که کودکش ظرف ۲ تا ۳ روز گذشته بی حال شده است ، بیشتر از حد معمول ادرار می کند و دائم تشنه است احساس می کند کودکش کمی گیج است ، حالت تهوع دارد و نسبت قبل تعداد نفس هایش بیشتر شده است . گاهی دل درد شدید به علائم کودک اضافه می شود . مادر ، کودکش را به اورژانس می برد و در آنجا پس از آزمایشات اولیه به او می گویند قند کودکش ۴۰۰ است و اسید خونش زیاد است، افزایش بیش از اندازه قند خون و زیاد شدن میزان اسید آن حالتی به وجود می آورد به تام کتواسیدوز دیابتی این حالت از حالات اورژانسی در طب اطفال و همچنین بالغین است . پزشکان برای درمان بلافاصله تجویز و تزریق مایعات توصیه می کند و استفاده از انسولین معمولی و به کاربردن دستورالعمل هایی که خاص چنین بیمارانی است، کودک را درمان می کنند. یکی از اقدامات اساسی پیدا کردن عاملی است که بوجود آورنده این حالت است.این می تواند عدم تزریق انسولین، بوجود آمدن عفونت در قسمت های مختلف بدن و … باشد.عارضه حاد در دیابت نوع ۲ :
مرد ۷۵ ساله ای را در نظر بگیرید که با تشخیص دیابت تحت نظر پزشک است . اطرافیان وی متوجه تغییراتی در حالت بالینی وی می شوند مانند پر نوشی، پر ادراری، کاهش وزن، افت فشارخون، گیجی، منگی و خواب آلودگی و …

درمان دیابت

بیمار به اورژانس برده می شود در آزمایش اولیه متوجه قند حدود ۷۰۰ در او می شوند تفاوت این بیمار با کودک مورد مثال در بالا این است، عدم افزایش واضح میزان اسید خون است. یعنی تقریباً بسیاری از علائم کودک را دارد اما اسید خونش افزایش واضح ندارد. این حالت را کومای دیابتی با اسمولاریته بالا می نامیم بلافاصله یکسری اقدامات درمانی مانند تزریق مایعات، تزریق انسولین و … آغاز می شود. همانند کتواسیدوز دیابتی اقدامات تشخیصی لازم برای پی بردن به علت ایجاد این حالت ضروری است.همراهان عزیز در مقالات بعدی توضیحات لازم مبنی بر عوارض مزمن دیابت خواهیم پرداخت.
به صورت کلی نگاهی به دسته بندی عوارض حاد و مزمن دیابت پرداخته شده است مطالعه بفرمایید:
عوارض مزمن:
• عوارض عروقی:

  1. عروق کوچک:
    ۱-۱ آسیب چشمی
    ۱-۲ آسیب کلیوی
    ۱-۳ آسیب عصبی
    ۱-۴ عصب حسی
    ۱-۵ عصب حرکتی
    ۱-۶ عصب خودکار
  2. عروق بزرگ:
    ۲-۱ آسیب عروق قلبی
    ۲-۲ آسیب عروق مغزی
    ۲-۳ آسیب عروق بزرگ محیطی

• عوارض متفرقه:
– عوارض پوستی
– عوارض عفونی
– عوارض اندام تحتانی

مانند (پای دیابتی)

۱-۱ عوارض چشمی دیابت

یکی از عوارض مزمنی که دیابت برای فرد مبتلا ایجاد می کند عوارض چشمی است سه عارضه اصلی چشمی که به دنبال دیابت طول کشیده و خوب کنترل نشده بوجود می آید عبارتند از :

  1. آسیب شبکیه چشم
  2. افزایش فشار داخل چشم که به گلوکوم یا آب سیاه مشهور است
  3. کدر شدن عدسی چشم یا کاتاراکت یا آب مروارید

    تمام عوارض دیابت را بشناسید
    مهمترین اختلال چشمی در اثر دیابت آسیب به دیواره عقبی چشم است که شبکیه نام دارد به طور طبیعی تصویر اجسام برای دیده شدن ، باید از قسمت های مختلف چشم از جمله عدسی عبور کرده و بر روی شبکیه بیافتد، این تصویر توسط عصب چشم قشر مغز منتقل شده و در آنجا تفسیر می گردد. شبکیه توسط عروق ریز و کوچک تغذیه می شود بنابراین وقتی در اثر دیابت ، رگ های کوچک آسیب می بینند ، شبکیه هم در این محدوده قرار میگیرد وهرچه دیابت دیرتر تشخیص داده شود یا خوب کنترل نشود میزان این آسیب بیشتر خواهد شد به همین دلیل است که یکی از شایعترین علل اختلال بینایی در همه دنیا دیابت است.بیمار پس از تشخیص دیابت، توسط پزشک به متخصص چشم معرفی می گردد تا میزان آسیب وارده تعیین گرددو پس از آن این معاینه هر ۶ ماه یک بار تکرار می شود.
    در دیابت نوع۱ ، چون تشخیص خیلی زود گذاشته می شود ، معمولاً حدود ۵ تا ۱۰ سال طول می کشد تا آسیب چشمی شروع شود اما از آنجایی که فاصله بین شروع و تشخیص بیماری در دیابت نوع ۲ معمولاً چندین سال طول می کشد، حدود ۵۰ درصد بیماران وقتی که تشخیص داده می شوند دچار درجاتی از عوارض چشمی دیابت هستند. چشم پزشک شما را از میزان آسیب شبکیه آگاه می کند و به شما میگودی که به درمان با لیزر نیاز دارید یا خیر. پزشک اگر صلاح بداند علاوه بر معاینه چشم با دستگاه افتالموسکوپ ، برای بررسی دقیق تر میزان آسیب وارد آمده به شبکیه از بررسی رگ ها با استفاده از مواد حاجب یعنی آنژیوگرافی استفاده می نماید. در زیر تفاوت عکس از شبکیه فرد سالم و فرد مبتلا به دیابت را می بینید.
تمام عوارض دیابت را بشناسید

۱-۲ عوارض کلیوی دیابت

یکی از عوارض مزمنی که دیابت برای فرد مبتلا ایجاد می کند عوارض کلیوی است کلیه ها در اثر دیابت به شدت آسیب پذیرند و موثرترین عامل در شدت درگیری کلیه ها مدت زمان دیابت، میزان قند، همراهی سایر فاکتور های خطرساز مثل فشار خون بالا، اختلالات چربی و … می باشد.
برای شروع عوارض کلیوی در دیابت نوع۱ حدود۵ تا ۱۰ سال زمان لازم است اما بسیاری از بیماران دیابت نوع ۲ ، معمولاً در هنگام تشخیص دچار درجاتی از آسیب کلیوی می باشد.اساس اختلال کلیوی در بیماران دیابتی، دفع پروتئین از کلیه ها می باشد که معمولاً مقادیر کم شروع شده و در صورت عدم کنترل مناسب قند ، به مقادیر بالاتر می رسد. وقتی دفع پروتئین از کلیه ها به مقدار بیشتر از حدود ۳۰۰ میلی گرم در روز رسد، نارسایی کلیه آغاز می شود و حدود ۵۰ درصد از بیماران در صورت عدم کنترل بین ۷ تا ۱۰ سال به نارسایی کلیه دچار می شوند یعنی مرحله ای که نه دیالیز و نه پیوند پاسخگو خواهد بود.
در اینجا به مواردی میپردازیم که چگونه از آسیب کلیوی جلوگیری نماییم و یا پیشرفت آن را به تعویق بیاندازیم:

  1. کنترل دقیق قند خون
  2. کنترل دقیق فشارخون
  3. کنترل دقیق چربی خون
  4. استفاده از داروهای خانواده کاپتوپریل حتی اگر فشار خون در حد نرمال باشد به توصیه پزشک
  5. استفاده از آسپرین به توصیه پزشک
    باز هم تاکید می کنیم بدیهی است که اقدامات لازم باید تحت نظر پزشک و با راهنمایی ایشان باشد.
تمام عوارض دیابت را بشناسید


۱-۳آسیب عصبی دیابت

اعصاب بدن را به طور ساده می توان به ۳ دسته طبقه بندی کرد :
• اعصاب مرکزی:
مانند اعصابی که به عضلات چشم ها رفته و باعث حرکت آن ها می شوند دستگاه اعصاب مرکزی از نیمکره های مغزی، مخچه، بصل النخاع، اعصاب دوازده گانه جمجمه ای و … تشکیل شده است.برخی از این اعصاب مانند عصب ۳،۴،۶ در اثر دیابت آسیب می بینند .چون این ۳ عصب باعث انجام حرکات متناسب در چشم ها می شوند، آسیب هرکدام از آن ها علائمی ایجاد می کند که شایعترین حالت آن دوبینی است.البته این عارضه موقتی بوده و در عرض چند ماه به خودب خود از بین میرودو جای نگرانی برای بیمار وجود ندارد.
• اعصاب محیطی:
که خود به اعصاب حسی و حرکتی تقسیم می شوند.

اعصاب حسی، وظیفه پیام رسانی از سطح پوست (سرما،گرما،سوزش) به مغز را دارند. اعصاب حرکتی از قشر مغز شروع شده و خود را به نخاع میرساند، سپس از آن خارج شده ، به عضلات رفته و آنها را به حرکت در می آورد.اعصاب حسی به خصوص در پا ها زودتر از اعصاب حرکتی آسیب های خود را نشان می دهد و گاهی از اولین علائمی هستند که بیمار را مبتلا کرده و او در هنگام انجام اقدامات تشخیصی و درمانی برای این حالات است که متوجه دیابت می شود. بیمار از گزگز، مورمور،خواب رفتگی و گاهی داغی یا سردی پاها شکایت دارد. احساس درد شدید در اندام ها بخصوص اندام تحتانی از دیگر نشانه های درگیری اعصاب حسی است.

درد بخصوص در شب، فوق العاده شدید و آزاردهنده بوده و گاهی شدت درد بیمار را به گریه می اندازد. برای درمان این درد ها ، داروهای متعددی وجود دارد که داروهای ضد افسردگی مانند آمی تریپتیلین، خواب آورهایی مانند کلونازپام و …. در این حالت کاربرد دارد این حالت معمولاً پس از گذشت ۱ سال و با تخریب کامل اعصاب از بین می رود.اختلال در اعصاب حرکتی محیطی در حالت پیشرفته آسیب ناشی از دیابت مشاهده می شود، بیمار از ضعف عضلات شانه ای و قسمت های فوقانی اندام تحتانی شاکی است و به صورتی که گاهی در بالا رفتن از پله ها یا بلند شدن از زمین دچار مشکل است متاسفانه در این حالت فعلاً درمانی موثر وجود ندارد و همچنان توصیه بر این است که از ابتلای به دیابت پیشگیری نمایید و یا در صورت ابتلا آن را جدی گرفته و قندتان را کنترل نمایید.
• اعصاب خودکار:
اعضایی مانند قلب، دستگاه گوارش و دستگاه ادراری و تناسلی از اعصاب خودکار دستور می گیرند بنابراین اگر اعصاب خودکار در اثر دیابت آسیب ببیند علائم متعددی را بوجود می آورد.
به طور مثال اعصاب خودکار به قلب و عروق ما دستور می دهند تا هنگام بلند شدن از جایمان علاوه بر افزایش تعداد ضربان قلب، عروق محیطی را تنگ نماید قلب تا فشارخون را ثابت نگه دارد تا از سرگیجه جلوگیری نماید. این دستورات در اثر آسیب اعصاب خودکار اجرا نمی شود و اکثر بیماران دیابتی در هنگام بلند شدن دچار سرگیجه شده و چشم هایشان سیاهی می رود.

برای درمان این حالت می توان به بیمار گفت مایعات و نمک کافی مصرف نمایند همچنین استفاده از جوراب های واریس برای حمایت از اندام تحتانی می تواند موثر واقع شود.

در صورت عدم جواب از طریق این اقدامات می شود با تجویز داروهایی که حجم آب بدن را زیاد می کنند یا تنگ کننده عروق استفاده نمود.
آسیب اعصاب خودکار در دستگاه گوارش به این صورت است

که اغلب افراد دیابتی چندین سال قبل از شروع دیابت از سیری زودرس، سنگینی سردل پس از غذا خوردن،نفخ، دوره های اسهال و یا یبوست شاکی هستند .

که اصطلاحاً به آن فلج معده دیابتی گفته می شود که با تجویز دارو توسط پزشک کمتر خواهند شد.


آسیب اعصاب خودکار در دستگاه تناسلی به این صورت است که هم زنان و هم مردان دچار آسیب و اختلال در دستگاه تناسلی ناشی از دیابت می شوند.

شکایت اصلی مردان دیابتی، اختلال در نعوظ می باشد.

که با افزایش سن همچنین مدت بیماری دیابت ، بر میزان شیوع آن افزوده می شود.

گاهی یک بیمار برای اولین بار وقتی با این شکایت به پزشک مراجعه می کند متوجه دیابت خود می شود.
اختلال عملکرد جنسی ناشی از دیابت در زنان با سه شکایت کاهش میل جنسی، درد درهنگام آمیزش

و کاهش نرمی واژن می باشد که پزشک اقدام به تجویز داروهای لازم برای رفع این مشکلات می نماید.

در ضمن مطالب منتشر شده در دیابتی پلاس فقط جنبه آموزشی دارد، اطلاعات عمومی دارد و تنها گزینه عملکردی شما پزشک متخصص تان باشد

توجه : مطالب دیابتی پلاس از منابع خارجی ترجمه شده و تنها جنبه اطلاع رسانی و آموزشی دارد . از این رو توصیه پزشکی تخصصی تلقی نمی شوند و نباید آنها را جایگزین مراجعه به پزشک جهت تشخیص و درمان دانست .

آخرین ویدیوها و صوت ها

مقالات مرتبط +

1 thought on “عوارض دیابت”

  1. سلام و عرض خسته نباشید
    من میخواستم با دختری ازدواج کنم که دیابت داره یعنی میخام برم خاستگاریش حالا میخوام از عوارض این بیماری شایع بدونم و بفهمم که این ازدواج خوبه یا نه میدونم که این بیماری منتقل نمیشه اما آیا همچین دختری میتونه باردار بشه؟ آیا بچمون سالم میشه ؟ خودم باید چکار هایی رو انجام بدم و چه چیزایی رو یاد بگیرم و چجوری با مشکلات این بیماری کنار بیام؟ ممنون میشم پاسخ سوالاتمو بدین♡

Leave a Comment

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *